TEKNOLOJİ TASARIM


 
AnasayfaGaleriSSSAramaTIKLA İZLEKayıt OlGiriş yapİLETİŞİM
Giriş yap
Kullanıcı Adı:
Şifre:
Beni hatırla: 
:: Şifremi unuttum
En iyi yollayıcılar
Admin
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
çağrı
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
havvaozcelix
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
beza
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
prof.emreoktay
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
sebostan07
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
darklord
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
03ebru03
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
TAKM
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
Evren Uysal
BUZCANİ Vote_lcapBUZCANİ Voting_barBUZCANİ Vote_rcap 
Anahtar-kelime

Paylaş
 

 BUZCANİ

Aşağa gitmek 
YazarMesaj
çağrı
Yetkinyönetmen
Yetkinyönetmen
avatar

Mesaj Sayısı : 171
Nerden : antalya
Yaş : 23
Kayıt tarihi : 13/03/09
rep puanı ver : 380
REP PUANI : 0
sevdiğim hayvan : BUZCANİ 932ep411

BUZCANİ Empty
MesajKonu: BUZCANİ   BUZCANİ Icon_minitimePerş. Nis. 16, 2009 5:52 am

Buzcani

Yazmış olduğu eserlerle astronomiye büyük hizmetlerde bulunan Ebu'l-Vefâ el-Buzcâni (940-998), küresel astronomide karşılaşılan sorunların çözülebilmesi için, yeni trigonometrik bağıntıların keşfedilmesi suretiyle trigonometrinin geliştirilmesi gerektiğini anlamış ve araştırmalarını daha ziyade bu alana yöneltmiştir.

Habeş el-Hâsib ve el-Mervezi gibi önemli matematikçileri izleyerek, tanjant ve sekant fonksiyonlarını tanımlamış ve trigonometrik fonksiyonların yayların büyüklüğüne göre değişen değerlerini 15 dakikalık aralıklarla hesaplayarak tablolar halinde sunmuştur. El-Mervezi'nin tabloları, tanjant ve kotanjantı yayın fonksiyonu olarak vermediği gibi, Ebu'l-Vefâ'nınkiler kadar sağlıklı da değildir.

Ebu'l-Vefâ, * ve * toplam ve farkları 90 dereceden küçük iki yay ve * * * olmak şartıyla, sin (* + *) - sin * * sin * - sin (*-*) eşitsizliğini bulmuş ve sonradan kendi adıyla anılan bu teoremi kullanarak sin 30 dakikanın değerini sekiz ondalığa kadar doğru bir biçimde hesaplamıştır.

Aynı zamanda birim dairenin yarıçapını 1 olarak kabul eden Ebu'l-Vefâ'nın bu alandaki uğraşları, trigonometrik fonksiyonların yaya bağlı değerlerinin daha doğru hesaplanabilmesi yolundaki çabalara güzel bir örnek teşkil etmiştir. Ayrıca, sin * ve sin * bilindiğinde, sin (* * *)'dan hareketle, 2 sin² */2 * 1 - cos * ve sin * * 2 sin */2 . cos */2 bağıntılarını bularak, yarım açının sinüs ve kosinüsünün hesaplanmasını sağlamıştır.

Ebu'l-Vefâ el-Buzcâni, küresel üçgenlerin çözümünde kullanılan çeşitli bağlantıları bulmak suretiyle bu konunun gelişmesine de büyük hizmetlerde bulunmuştur. Müslüman matematikçiler tarafından Şeklü'l-Katta, yani Kesenler Teoremi diye adlandırılan Menelaus Teoremi'ni kullanarak bir dik açılı küresel üçgende, sin a / sin c * sin A ve tg a / tg A * sin b eşitliklerinin geçerli olduğunu göstermiş ve bu eşitliklerden cos c * cos a . cos b eşitliğini çıkarmıştır.

Dik açılı olmayan küresel üçgenler için sinüs teoremini ilk defa onun bulmuş olması pek muhtemeldir. Ebu'l-Vefâ, matematiğin diğer bazı dallarına da önemli katkılarda bulunmuştur. Bağdat'ta yaptığı gözlemlerle ekliptiğin eğimini ölçmüş, mevsim farklarını bulmak için ekinoksları gözlemlemiş, ayrıca Bağdat'ın enlemini ölçmüştür.

El-Zic el-Vâzıh adlı bir de zic hazırlamıştır. Astronomide ilk müşterek çalışma örneğini vermiştir. Beyrûni ile ilişki içinde olan Ebu'l-Vefa Bağdat'ta, Beyrûni ise Harezm'de 997 yılındaki Ay tutulmasını gözlemlemişler ve her iki kentteki tutulma farkını bir saat olarak bulmuşlardır. Buradan iki kent arasındaki boylam farkını doğru olarak saptama olanağını elde etmişlerdir. Ayrıca her iki bilim adamı da tutulma düzlemini 23 derece 37 dakika olarak belirlemişlerdir.

Ebu'l-Vefâ, çalışmalarını iki farklı gözlem evinde yürütmüştür. Bunlardan birisi Şemsüddevle ve diğeri ise kendi gözlemevidir. Bu ikincisinde onun büyük boyutlu aletler yaparak dakik gözlemlerde bulunduğu söylenmektedir.
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
 
BUZCANİ
Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
TEKNOLOJİ TASARIM :: TEKNOLOJİ TASARIM DÖKÜMANLARI :: BİLİM İNSANLARI-MUCİTLER-
Buraya geçin: